Mua hàng thông minh
Cách kiểm tra vitamin nhập khẩu chính hãng: 6 việc mẹ làm được trước khi mua
Tóm tắt nhanh
- Không ai phân biệt thật giả chắc chắn bằng mắt thường, nên mẹ kiểm tra giấy tờ và nguồn bán, đừng chỉ nhìn hộp.
- Hàng nhập khẩu bán tại Việt Nam cần có nhãn phụ tiếng Việt, giữ nguyên nhãn gốc.
- Thực phẩm bảo vệ sức khỏe phải đăng ký bản công bố sản phẩm. Mẹ có thể hỏi người bán giấy này và tra cứu trên kênh của cơ quan quản lý.
- Giá rẻ bất thường, không hóa đơn, không ai chịu trách nhiệm đổi trả là ba dấu hiệu nên dừng lại.
Nội dung chính
Hộp đẹp, chữ nước ngoài, giá hời. Ba điều đó không nói lên gì về thứ nằm bên trong.
Mẹ không có phòng kiểm nghiệm ở nhà, và cũng không cần có. Điều mẹ làm được là kiểm tra những thứ người bán buộc phải có. Hàng làm ăn đàng hoàng thì giấy tờ đầy đủ, hàng có vấn đề thường hụt ở một vài khâu. Dưới đây là sáu việc, theo thứ tự từ dễ đến kỹ.
1. Tìm nhãn phụ tiếng Việt và nhãn gốc
Việc đầu tiên, và mất chưa tới một phút. Theo Nghị định 43/2017/NĐ-CP (đã sửa đổi bởi Nghị định 111/2021), hàng nhập khẩu phải giữ nguyên nhãn gốc, đồng thời có nhãn phụ ghi các nội dung bắt buộc bằng tiếng Việt.
Trên nhãn phụ, mẹ tìm các dòng sau:
- Tên sản phẩm, khớp với tên trên hộp gốc
- Xuất xứ
- Tên, địa chỉ đơn vị nhập khẩu hoặc đơn vị chịu trách nhiệm
- Thành phần, định lượng
- Ngày sản xuất, hạn sử dụng
- Hướng dẫn sử dụng, bảo quản và cảnh báo
Dòng quan trọng nhất là đơn vị chịu trách nhiệm. Đó là nơi mẹ tìm đến khi sản phẩm có vấn đề. Nhãn phụ không có tên công ty, hoặc tên công ty không tra ra được, thì nhãn đó không giúp gì cho mẹ.
2. Hỏi bản công bố sản phẩm
Vitamin bầu, canxi, DHA bán dưới dạng thực phẩm bảo vệ sức khỏe thuộc nhóm phải đăng ký bản công bố sản phẩm với cơ quan quản lý trước khi lưu thông. Mẹ cứ hỏi thẳng người bán: "Sản phẩm này có giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố không, số bao nhiêu?"
Người bán đàng hoàng sẽ gửi được. Người bán lảng đi hoặc nói "hàng ngoại không cần" thì mẹ đã có câu trả lời.
Bộ Y tế cho biết thông tin về sản phẩm đã được cấp giấy tiếp nhận được công khai trên trang của Cục An toàn thực phẩm (vfa.gov.vn) và Cổng dịch vụ công của Bộ Y tế (dichvucong.moh.gov.vn). Trên giấy thường có số dạng "số/năm/ĐKSP".
3. Đọc hạn dùng cho đúng
Nhiều mẹ chỉ nhìn năm. Hãy xem cả tháng, và tính xem mình có dùng hết trước hạn không.
Một hộp 84 viên Pregnacare dùng đủ 28 ngày nên hạn còn vài tháng vẫn ổn. Nhưng một chai siro dùng cả năm mà hạn còn ba tháng thì không hợp lý. Với hàng dạng giọt và siro, nhãn thường ghi thêm thời gian dùng sau khi mở nắp. Siro kẽm Biolizin chẳng hạn dùng trong 3 tháng từ lúc mở.
Trên hộp nước ngoài, hạn dùng có thể in sau chữ EXP hoặc Best Before. Ngày sản xuất in sau MFD. Chữ in mờ, nhòe, hoặc dán đè bằng tem khác là thứ cần hỏi lại.
4. Kiểm tra niêm phong khi nhận hàng
Trước khi bóc, mẹ xem:
- Tem niêm phong dưới nắp hoặc quanh nắp còn nguyên không
- Hộp có móp, ẩm, phai màu không
- Viên trong lọ có dính cục, đổi màu, có mùi lạ không
Quay lại video lúc mở hàng nếu mua online. Một đoạn ngắn thôi cũng giúp việc đổi trả nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
5. Để ý cách người bán bảo quản hàng
Vitamin không chịu được nắng nóng kéo dài. Dầu cá, men vi sinh và các loại dạng giọt càng nhạy. Nghệ An mùa hè nóng gắt, xe hàng phơi nắng cả ngày là chuyện có thật.
Nhãn Healthy Care DHA Kids yêu cầu dưới 30°C, Pregnacare Breast-feeding yêu cầu dưới 25°C. Mẹ hỏi xem cửa hàng để hàng ở đâu. Kệ sát cửa kính hứng nắng là dấu hiệu không tốt, dù hàng có thật.
6. Nhìn vào giá và chính sách của người bán
Giá rẻ hơn thị trường vài phần trăm thì có thể do khuyến mãi. Rẻ hơn hẳn một phần ba thì phải có lý do, và lý do thường không vui: gần hết hạn, nguồn không rõ, hoặc hàng giả.
Trước khi chuyển tiền, mẹ hỏi ba câu:
- Có hóa đơn hoặc phiếu mua hàng không?
- Hàng lỗi thì đổi thế nào, trong bao lâu?
- Ai chịu phí vận chuyển khi đổi?
Một nơi bán đàng hoàng trả lời được cả ba mà không ngập ngừng.
Bảng nhanh: lúc nào nên dừng lại
| Dấu hiệu | Nên làm gì |
|---|---|
| Không có nhãn phụ tiếng Việt | Hỏi lý do, yêu cầu giấy tờ nhập khẩu |
| Người bán không đưa được bản công bố | Cân nhắc mua nơi khác |
| Giá thấp hơn hẳn mặt bằng chung | Hỏi nguồn hàng và hạn dùng |
| Tem niêm phong rách, nắp lỏng | Không dùng, báo người bán ngay |
| Quảng cáo chữa khỏi bệnh | Dừng lại, thực phẩm bổ sung không được phép nói như vậy |
Lỡ mua phải hàng nghi ngờ thì sao
Đừng uống tiếp. Giữ nguyên hộp, hóa đơn và tin nhắn đặt hàng, chụp ảnh lô sản xuất rồi liên hệ người bán. Nếu mẹ đang mang thai hoặc cho bé dùng mà thấy khó chịu, hãy mang cả hộp đi khám để bác sĩ biết thành phần.
Muốn đọc thêm về khác biệt giữa các nguồn hàng, mẹ xem bài hàng xách tay và hàng nhập khẩu chính ngạch. Còn muốn hiểu các con số trên nhãn, bài cách đọc nhãn vitamin nhập khẩu sẽ giúp mẹ đỡ bị rối.
Câu hỏi thường gặp
Vitamin nhập khẩu không có nhãn phụ tiếng Việt thì có nên mua không?
Mẹ nên hỏi lại người bán vì sao thiếu. Nhãn phụ là yêu cầu với hàng nhập khẩu lưu thông tại Việt Nam, và thiếu nhãn phụ thì mẹ khó biết ai chịu trách nhiệm về sản phẩm.
Quét mã vạch ra thông tin là hàng thật đúng không?
Không hẳn. Mã vạch có thể bị in lại trên hộp giả, nên nó chỉ là một dấu hiệu. Mẹ cần kết hợp với nhãn phụ, bản công bố và nguồn mua.
Mua vitamin trên sàn thương mại điện tử có an toàn không?
Tùy gian hàng. Mẹ ưu tiên gian hàng chính hãng của nhà phân phối, đọc thông tin đơn vị nhập khẩu và yêu cầu ảnh nhãn phụ trước khi đặt.
Vitamin đã mở nắp để được bao lâu?
Mẹ làm theo nhãn của từng sản phẩm. Nhiều loại siro và giọt ghi rõ thời hạn dùng sau khi mở, ví dụ 3 tháng, ngắn hơn hạn in trên hộp.
Cử nhân Điều dưỡng Huyền Lê tư vấn qua Zalo 096 226 31 19, 7:00 – 21:00 mỗi ngày.
Nguồn tham khảo
- Nghị định 43/2017/NĐ-CP về nhãn hàng hóa
- Nghị định 15/2018/NĐ-CP hướng dẫn Luật An toàn thực phẩm
- Thông báo 141/TB-VPCP về việc tiếp tục ngưng thực hiện Nghị định 46/2026/NĐ-CP
- Báo Đại biểu Nhân dân: Cẩn trọng với các sản phẩm không có tem, nhãn phụ bằng tiếng Việt
- Báo Đại biểu Nhân dân: Tăng cường hậu kiểm các sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe
- Tạp chí Luật sư Việt Nam: Bộ Y tế hướng dẫn người dân mua và sử dụng thực phẩm chức năng
